آشنایی با گز؛ گیاهی مقاوم به خشکی

به گزارش روابط عمومی اداره منابع طبیعی و آبخیزداری استان مرکزی، گز از درختچه های مناطق بیابانی و شور می باشد و این درخت اغلب در بستر آبراهه ها و رودخانه های شور و قلیایی نواحی خشک رویش دارد.

نام علمی: Tamarix hispida

اراضی شوری که خاک مرطوب داشته و یا تحت تاثیر جریانات فصلی رودخانه ها و آبراهه ها قرار دارند ، از جمله رویشگاه‌های درختچه گز محسوب می شود، این گیاه در انواع خاک‌ها با بافت شنی – رسی ، سنگریزه دار و دشت‌های سیلابی با خاک‌های رسوبی عمیق یا نیمه عمیق دیده می شود، دامنه ارتفاع رویشگاه بین ٨٠٠ تا ١٢٠٠ متر از سطح دریا است.

این درختچه در رویشگاه‌های طبیعی همراه با سایر گونه های شور پسند مانند اشنان، آنابازیس و علف شور اجتماعات طبیعی را بوجود می آورد، گز بواسطه ایجاد تپه های نبکای در اطراف خود ، نقش بسیار مهمی در حفاظت خاک نواحی شور بیابانی بعهده دارد.

انشعابات فرعی و متراکم ساقه ها ، شکل کروی کپه ای به این درختچه می بخشد،درخت گزعلاوه بر قلمه از طریق جدا کردن پاجوش نیز قابل تکثیر است.

این گیاه بیشتر در جاهای خشک، کنار آبهای شور، در زمین های شوره زارو کنار رودخانه ها رشد می کند، گیاه گز انواع مختلفی دارد؛ بعضی از آنها مثل گز شاهی در جاهای مختلفی دیده می شوند.

این گیاه مقاومت زیادی دارد و در هر آب و هوایی حتی در منطقه های بلند و کوهستانی هم رشد می کند.

مناسبترین مکان برای رشد و زیاد شدن آن منطقه های گرم وخشک بیابانی و خاکهای شور است.

 این گیاه در برابر تغییر دمای هوا مقاومت زیادی دارد، به علاوه مناسبترین خاک برای رشد گیاه گز و خاک لومی است و همچنین نزدیک دریا، شن‌های ساحلی و اطراف رودخانه ها و همچنین در کنار نهرهای زمین های شور و شنی و گودال های مرطوب و بستر رودخانه ها این گیاه به خوبی رشد می کند.

این گیاه بیماری  و آسیب هایی نیز دارد بطوریکه در اثر یخبندان، برگ درختچه های گز در فصل پاییز و زمستان یخ می زند؛ از طرفی موریانه از پوست شاخه های خشک شده گز تغذیه می کند ولی به تنه اصلی آن آسیب نمی رساند.

بادهای شدید گاهی سبب ریشه کن شدن درختان گز می شود، دیده شده که گاهی در اثر بادهای شدید، تنه اصلی روی زمین قرار گرفته و  در نتیجه به جای اینکه ساقه اصلی رشد کند، شاخه های فرعی به طرف بالا رشد می کنند.

آفت‌ها و بیماریهای مهم گیاه گز عبارتند از  پروانه برگ خوار، سرخرطومی گز، پسیل گز، پروانه تار عنکبوتی، شپشک گزو سوسک های چوب خوار؛ همچنین تعدادی از قارچ ها هستند که باعث پوسیدن ریشه گیاه گز می شوند.